U bent hierHome / Overzicht / Psychologie

Psychologie


Kind of kat

Zoë Oorda-van Omst

In onze serie “Moeilijke keuzes in het leven van alledag” behandelen we vandaag de kat-kindkeuze. Wij mensen hebben er behoefte aan om voor een levend wezen te zorgen. Dat geeft ons een goed gevoel. Als dat zorgen ook gepaard gaat met lichamelijk contact zal dat hoog scoren op ons welzijnsgehalte. Kind of kat dus, omdat de tijd van zorgen voor deze twee wezens ongeveer hetzelfde is. Voor een kind achttien jaar en voor een kat zestien. Vergelijkbaar dus.

Stereotypen

Eloy BGM Everwijn

‘For the most part, we do not first see, and then define; we define first and then see…’ Walter Lippmann, 1922, Public Opinion.

In de jaren zeventig kwam de mode op dat mannen een oorbel gingen dragen. Eén. Ik zat toen op de Sociale Akademie, een mens doet soms rare dingen, en een klasgenoot kwam met het volgende verhaal. Het was november. Haar dochter moest op school een tekening maken van Sinterklaas en Zwarte Piet. Het meisje kwam huilend thuis. De juf had gezegd dat Zwarte Piet twee oorbellen moest hebben, terwijl het meisje zeker wist dat Zwarte Piet een man was en daarom maar één oorbel droeg.

Tranen van geluk

Eloy BGM Everwijn

Nelleke Noordervliet vertelde een tijdje geleden bij Zomergasten dat ze iets ontroerends wilde laten horen. Volgens haar prachtig gezongen door Jessye Norman. Bij de eerste akkoorden wist ik het al: ‘When I am laid in Earth’, voor mij de mooiste aria aller tijden. Henry Purcell componeerde eind zeventiende eeuw de kameropera ‘Dido and Aeneas’ voor een kostschool voor nette meisjes. Op Aeneas na werden alle rollen door de leerlingen gezongen. Een gelegenheidswerk dus, hetgeen de componist er niet van niet weerhield om er iets prachtigs van te maken.

Noities over emoties

Eloy BGM Everwijn

Ik denk dat het begonnen is in de jaren zeventig. Voor het eerst werd er op de televisie aan iemand gevraagd: ‘Wat ging er door je heen?’ Ik geloof dat het ging om een voetballer die een beslissend doelpunt had gemaakt. Hij antwoordde zoiets als dat hij de bal zag en het doel en toen dacht: ik schiet hem erin. Toen was dat een originele manier om iemand te interviewen, vragen naar iemands emoties. Helaas is het nu cliché geworden. Als ik DWDD+emoties intik krijg ik 187 duizend resultaten. Zelfs als het gaat om wetenschap, zal Matthijs nog vragen: ‘Wat voelde je?’ En iedereen probeert daar gehoorzaam antwoord op te geven, zelfs Robbert Dijkgraaf. Alleen bij Maarten van Rossem lukt het niet.

Misverstanden

Eloy BGM Everwijn

De wereld is een grote verzamelbak van misverstanden. Wij zien het als taak deze te constateren, analyseren en weg te nemen. Uiteraard onbegonnen werk. Er zijn er te veel. En zoals u weet bij het opruimen van uw huis: na een paar maanden is er alweer rotzooi bijgekomen. Toch versagen wij niet en zullen proberen wat orde in de chaos te brengen. Waarom zijn er zoveel misverstanden?

Planetenpsychologie

Leopold Hobbel

Omdat wij van nature weinig begrijpen van onszelf en andere mensen, denken wij graag in stereotypen. De ergste in dit genre is dat vrouwen van Venus komen en mannen van Mars. Dit idee is in de wereld gebracht door zogenaamde sitcoms zoals de Flintstones, Toen was geluk nog heel gewoon en Archie Bunker.

Leedvermaak

Leopold Hobbel

 
Mijn oude leraar Duits zei altijd: “Het grootste vermaak is leedvermaak, afgezien van de voorpret.” Dat zal hij wel bij Goethe hebben gelezen, die overal een mening over had. Nu is leedvermaak normaliter het vermaak over leed van anderen.

Denkfouten

Leopold Hobbel

De wereld is een grote verzamelbak van misverstanden. Wij zien het als taak deze te constateren, analyseren en weg te nemen. Uiteraard onbegonnen werk. Er zijn er te veel. En zoals u weet bij het opruimen van uw huis: na een paar maanden is er alweer rotzooi bijgekomen. Toch versagen wij niet en zullen proberen wat orde in de chaos te brengen. Waarom zijn er zoveel misverstanden?

Mars en Venus

Leopold Hobbel

Omdat wij van nature weinig begrijpen van onszelf en andere mensen, denken wij graag in stereotypen. De ergste in dit genre is dat vrouwen van Venus komen en mannen van Mars. Dit idee is in de wereld gebracht door zogenaamde sitcoms zoals de Flintstones, Toen was geluk nog heel gewoon en Archie Bunker. U zult zelf wel een hedendaagse variant kennen. Het leuke van zo’n serie is dat de mannen niets begrijpen van de vrouwen, terwijl ze toch heel dol op hun vrouw zijn. De vrouwen in die series begrijpen de mannen natuurlijk wel, want vrouwen hebben tenslotte veel empathie. Die meneer Gray van het Mars/Venusidee heeft inmiddels vijf boeken in serie uitgebracht.

Leedvermaak

Leopold Hobbel

 
Mijn oude leraar Duits zei altijd: “Het grootste vermaak is leedvermaak, afgezien van de voorpret.” Dat zal hij wel bij Goethe hebben gelezen, die overal een mening over had. Nu is leedvermaak normaliter het vermaak over leed van anderen. Een mooie variant is echter vermaak over eigen leed. Dat is veel effectiever. Als u bijvoorbeeld uitglijdt over een bananenschil en lelijk op uw bips terecht komt, kunt u gaan schelden of gaan huilen. Maar u kunt ook gaan lachen.